ABIN DA KE BIYO BAYAN SUMAMEN NAFDAC: DAGA KWACE KAYAYYAKI ZUWA BIN DIDDIGIN SAKAMAKONSA

IMG 184250 211026 1792604583182

TABA KA LASHE — DAGA NAFDAC

A cikin makon da ya gabata, Hukumar Kula da Ingancin Abinci da Magunguna ta Ƙasa (NAFDAC) ta gudanar da wasu manyan ayyukan bincike da kwace kayayyaki da ake zargin na jabu ne ko kuma ba su cika ƙa’idojin inganci ba. Ayyukan sun shafi wurare daban-daban, ciki har da Ojo a Jihar Legas, Aba a Jihar Abia, da kuma fatattakar kayayyakin da aka kai Port Harcourt a Jihar Rivers.

Rahotannin da aka wallafa sun nuna cewa darajar kayayyakin da aka kwace ko aka lalata ta haura ₦5.3 biliyan cikin mako guda, a cewar bayanan da mataimakiyar daraktan hulɗa da jama’a ta NAFDAC, Christiana Obiazikwor, ta bayar ga jaridar Saturday PUNCH. “https://punchng.com/nafdac-destroys-n5-3bn-fake-products-in-one-week/” (https://punchng.com/nafdac-destroys-n5-3bn-fake-products-in-one-week/)

Sai dai a wannan rahoto, Alfijir Labarai na duba abin da ke zuwa bayan sumame da kwace kayayyaki: yadda ake tabbatar da sakamakon bincike, matsayin waɗanda ake zargi, da matakan da za su taimaka wajen kare masu amfani da kayayyaki.

Legas: Sama da wurare 20 da ake zargin ana gudanar da haramtattun ayyuka

A ranar 13 ga Oktoba, 2026, jami’an NAFDAC sun gudanar da sumame a Zamfara Plaza, cikin BBA Trade Fair Complex, da ke Ojo, Jihar Legas.

A cewar hukumar, an gano sama da shaguna 20 da ake zargin ana amfani da su wajen samar da ko sake shirya wasu abubuwan sha na jabu, sake sanya bayanai kan kayayyakin da suka ƙare wa wa’adin amfani, da kuma adana wasu kayayyakin da aka haramta shigowa da su.

NAFDAC ta bayyana cewa an kama mutane biyu yayin aikin, sannan aka kwashe kayayyakin da darajarsu ta haura ₦2 biliyan.

Wannan bayani ya fito ne daga rahoton Channels Television kan aikin hukumar. “https://www.channelstv.com/2026/10/14/nafdac-bursts-over-20-fake-alcoholic-drink-factories-at-lagos-trade-fair-complex/” (https://www.channelstv.com/2026/10/14/nafdac-bursts-over-20-fake-alcoholic-drink-factories-at-lagos-trade-fair-complex/)

Abin lura a nan shi ne, kwace kayayyaki da kama waɗanda ake zargi matakai ne na farko. Sakamakon binciken ƙwararru, bayanan shari’a da matakan da hukumar za ta ɗauka daga baya su ne za su ƙara fayyace cikakken sakamakon aikin.

Aba: Wurin da ake zargin ana samar da abubuwan sha na jabu

A ranar 15 ga Oktoba, 2026, NAFDAC ta gano wani wurin da ake zargin ana samar da abubuwan sha na jabu a lamba 25, Omenazu Street, Aba, Jihar Abia.

A cewar hukumar, jami’anta sun tarar da wurin cikin yanayin da suka bayyana a matsayin mara tsafta. An ce an gano kayan marufi da ke ɗauke da sunayen Sir Edwards Scotch Whisky da Scottish Hills Whisky, kwalabe marasa komai, injinan rufe kwalabe, ganguna da wasu tankuna masu ɗauke da gaurayen ruwa.

Hukumar ta kuma bayyana cewa wanda ake zargin yana gudanar da wurin ya gudu lokacin da jami’an suka isa, inda ya bar wata mota a wurin.

An kiyasta darajar kayan aiki da sauran abubuwan da aka gano a wurin a kan sama da ₦500 miliyan. Wannan kiyasi ne da aka ruwaito daga bayanan hukumar, ba hukuncin kotu ba. “https://nairametrics.com/2026/10/19/nafdac-uncovers-suspected-counterfeit-alcohol-factory-worth-over-n500-million-in-abia/” (https://nairametrics.com/2026/10/19/nafdac-uncovers-suspected-counterfeit-alcohol-factory-worth-over-n500-million-in-abia/)

Har zuwa bayanan da muka samu daga rahotannin da aka wallafa, ba mu da tabbataccen bayani kan ko an kama wanda ake zargin daga baya, ko an kammala gwajin dukkan abubuwan da aka gano, ko kuma an gurfanar da shi a gaban kotu.

Rivers: Lalata kayayyaki da darajarsu ta kai ₦2.6 biliyan

A ranar 17 ga Oktoba, 2026, an ruwaito cewa NAFDAC ta lalata kayayyaki da darajarsu ta kai ₦2.6 biliyan a Port Harcourt, Jihar Rivers.

Rahoton Channels Television ya bayyana cewa kayayyakin sun haɗa da magunguna, sinadarai, man tumatir, biskit da wasu kayayyaki da aka bayyana a matsayin marasa inganci ko waɗanda bai kamata a sayar wa jama’a ba. An kuma danganta wasu daga cikinsu da kayayyakin da Hukumar Kwastam ta Najeriya ta kama a tashar Onne tsakanin shekarun 2025 da 2026.

Wannan aikin ya kasance wani ɓangare na ƙoƙarin ƙasa baki ɗaya da aka ce ya kai sama da ₦5.3 biliyan na kayayyakin da aka kwace da kuma lalata cikin mako guda.

Me ke biye bayan sumame da kwace kayayyaki?

Aikin jami’an tilasta bin doka na iya dakatar da wani abu da ake zargi yana da illa, amma akwai wasu matakai da ke da muhimmanci domin tabbatar da cewa an kai ga sakamako mai ɗorewa.

Na farko, akwai buƙatar bayyana sakamakon binciken ƙwararru kan kayayyakin da aka kwace, inda ya dace. Wannan zai taimaka wajen bambance kayayyakin da aka tabbatar ba su cika ƙa’idoji ba da waɗanda har yanzu ake jiran sakamakon gwajinsu.

Na biyu, yana da muhimmanci a bayyana matakin da aka ɗauka kan waɗanda ake zargi. Kama mutum ba ya nufin an tabbatar da laifinsa. Idan an gurfanar da shi a kotu, ya kamata a bayyana matsayin shari’ar bisa bayanan hukuma.

Na uku, ya dace a sanar da jama’a ko an gano hanyar shigar kayayyakin kasuwa, ko akwai wasu wuraren da ake bincike a kansu, da kuma matakan da za su hana sake faruwar irin wannan lamari.

Na huɗu, idan an lalata kayayyaki, ya kamata a bayyana irin kayayyakin, dalilin lalata su, da kuma yadda aka tabbatar sun cika sharuddan da suka sa ba za a iya barin su a kasuwa ba.

Waɗannan matakai ba zargi ba ne ga NAFDAC; su ne muhimman abubuwan da masu bibiyar ayyukan hukumomin gwamnati ke buƙatar sani domin fahimtar sakamakon aikin da aka sanar.

Hakki da rawar masu amfani da kayayyaki

Masu amfani da kayayyaki na da rawar da za su taka wajen rage haɗarin sayen abubuwan da ake zargin na jabu ne ko kuma ba su da inganci.

Ya dace a riƙa sayen kayayyaki daga wuraren da aka amince da su, a duba marufi da bayanan da ke jikin kaya, sannan a guji amfani da abin da aka yi zargin an sauya masa lakabi ko bayanan amfani ba tare da ingantaccen bayani daga hukuma ba.

Idan aka ga wani abu da ake zargin bai dace ba, ana iya sanar da NAFDAC ta hanyoyin da hukumar ta wallafa. A rahotannin da aka yi kan ayyukan baya-bayan nan, hukumar ta ambaci lambobin 0800-1-623322 da 0700-1-623322 a matsayin hanyoyin tuntuɓarta.

Abin da har yanzu ba mu tabbatar ba

Alfijir Labarai ya bambanta bayanan da NAFDAC ta sanar da abubuwan da ba su samu cikakken tabbaci a bayanan da muka duba ba.

Ba mu tabbatar da sakamakon gwajin dakin gwaje-gwaje na dukkan kayayyakin da aka kwace ba. Haka kuma, ba mu da cikakken bayani kan ƙarshen shari’o’in waɗanda aka kama a Legas ko kuma matsayin wanda ake zargin ya tsere a Aba.

Saboda haka, ba za mu ɗauki dukkan kayayyakin da aka ambata a matsayin waɗanda aka tabbatar sun cutar da mutane ba, kuma ba za mu ɗauki waɗanda ake zargi a matsayin waɗanda aka tabbatar da laifinsu ba.

Kammalawa

Rahotannin sumamen NAFDAC a Legas da Aba, tare da lalata kayayyaki a Rivers, sun nuna girman aikin da hukumomin da ke kula da ingancin kayayyaki ke fuskanta. Amma darajar kayayyakin da aka kwace ko aka lalata ba ita kaɗai ce ma’aunin nasara ba.

Abin da zai ƙara fito da nasarar waɗannan ayyuka shi ne bayyananniyar shaida kan sakamakon bincike, matakan shari’a da aka ɗauka, da kuma yadda aka hana sake shigar kayayyakin da ba su cika ƙa’idoji ba cikin kasuwa.

📢 KU BI ALFIJIR LABARAI

Ku kasance tare da Alfijir Labarai / Alfijir News domin samun sahihan labarai, rahotanni, bincike da muhimman bayanai daga Kano, Najeriya da duniya.

📩 TUNTUƁA DA HAƊIN GWIWA
Kira/WhatsApp: +234 803 207 7835

🌐 KAFAFEFENMU
X: https://twitter.com/Musabestseller?s=09
Facebook: https://www.facebook.com/profile.php?id=100089640289165
Threads: https://www.threads.net/@alfijirlabarai
YouTube: https://www.youtube.com/@BestsellerChannel12
Instagram: https://www.instagram.com/musa_bestseller?utm_source=qr&r=nametag

📲 WhatsApp Group:
https://chat.whatsapp.com/Ilj1iz8v3sa3nBfrCz9U6f

ALFIJIR LABARAI MEDIA SERVICES
Gaskiya • Kan Lokaci • Amintacce

© 2026 Alfijir Labarai Media Services

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *